İngiltere ve Mauritius tarafından Perşembe günü yapılan ortak açıklamada, eski İngiliz kolonilerinin geleceği konusunda yıllardır süren anlaşmazlığı sona erdirecek bir hamleyle Chagos Adaları’nın Mauritius’a iade edileceği duyuruldu.
İngiltere ve Amerika Birleşik Devletleri’nin (ABD) ortak askeri üs olarak kullandığı Diego Garcia Adası ise anlaşmanın istisnası olarak kaldı. İki hükümet, adanın 99 yıl boyunca İngiltere ve ABD’nin yetki alanında kalması ve bu şekilde faaliyetlerine devam etmesi konusunda anlaştı.
Chagos Adaları, Hint Okyanusu boyunca stratejik olarak kümelenmiş 60 uzak adadan oluşan bir seri.
İngiltere, 1967 ile 1973 arasında tüm ada sakinlerini sınır dışı etmişti. İlerleyen yıllarda çok sayıda mahkeme kararı ve Birleşmiş Milletler, İngiltere’den adalıların evlerine dönmelerine izin vermesini talep etti. Adanın sakinlerinden İngiltere tarafından “temizlenmesinin” ardından ABD burada askeri üs ve “teröre karşı savaş” esirlerine işkence kampları kurdu.
Hukuku tanımıyorlar, mültecilere karşılar
Uluslararası Adalet Divanı (UAD) 2019 yılında bunun hukuka aykırı olduğuna karar vermişti. İngiltere hükümeti ise UAD’nin kararının bağlayıcı olmadığını vurgulayarak, kontrolü bırakma “yükümlülüğü altında” olduğu yönündeki bu tavsiye kararına karşı çıkmıştı.
Şimdi yapılan anlaşmanın ardından, Birleşik Krallık Dışişleri Bakanı David Lammy, anlaşmanın faydaları arasında “potansiyel bir yasadışı göç yolunun” kapatılmasının da yer aldığını söyledi.
