Brezilya‘nın Rio de Janeiro kentinde düzenlenen iki günlük G20 Zirvesi’nin ardından ortak bildiri yayımlandı.
G20 Zirvesi’nin sonuç bildirgesinde, dünyayı en çok kirleten süper zenginlere ek vergi, iklim finansmanının artırılması yer aldı; 1.5C hedefi teyit edildi.
İsrail’in Gazze’de gerçekleştirdiği saldırı ve yıkıma değinilmeyen bildiri için AKP Genel Başkanı ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, “Girişimlerimizin neticesinde G-20 Liderler Bildirgesi’nde Gazze’ye dair güçlü ifadeler yer aldı” dedi.
Aşırı sağcı ve Trump destekçisi Arjantin devlet başkanı Javier Milei‘nin itirazları, gezegeni en çok kirleten süper zenginlere vergi kısmına çekince koymasıyla aşıldı.
Liderler bildiride, “güçlendirilmiş çok taraflılık”, BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (BMİDÇS) ve Paris Anlaşması’ndaki 1,5ºC sınırına bağlılık hedeflerini teyit etti. Küresel Durum Değerlendirmesi (GST) kararının da ulusal iklim planlarına dahil edilmesine ilişkin taahhüt verildi. Buna göre, ülkelerin Şubat 2024’e kadar planlarını 1.5 derece hedefine uygun hale getirmesi gerekiyor.
COP28 Mutabakatı’na atıf yapılan bildiride ülkelere fosil yakıtlardan uzaklaşmaları ve yenilenebilir enerjiyi üç katına çıkarmaları yönünde çağrı yapıldı.
Dünya ekonomisinin yüzde 85’ini oluşturan G20 ülkeleri, dünya çapındaki sera gazı emisyonlarının dörtte üçünden fazlasından sorumlular.
Arjantin’in muhalefeti ‘şerh’ ile aşıldı
Zirve öncesindeki çalışma grubu toplantılarında bakanlar ve müzakereciler, Brezilya’nın dünyanın en zenginlerinin gelirlerine yüzde 2 oranında vergi konması önerisini masaya yatırmıştı. Liderlerin son toplantısında Lula bu çağrısını yineledi. Öneri Arjantin’in “muhalefet şerhi” koyarak imzalamasıyla kabul edildi. Bildiride ultra zenginlerin etkin bir şekilde vergilendirilmesine açıkça atıfta bulunuldu.
Yüzde 2’lik servet vergisinin yılda 250 milyar ABD doları kaynak yaratabileceği belirtiliyor.
Arjantin, Milei’nin “sosyalist nitelikte ulusüstü bir program” olarak nitelendirdiği BM’nin 2030 Sürdürülebilir Kalkınma Programı gündemine de diğer ülkelerin baskısı sonucu imza verdi.
Küresel açlıkla mücadele için somut adım
Bildirgenin büyük bir kısmı, Brezilya için öncelik olan açlığın ortadan kaldırılmasına odaklanıyor.
Brezilya hükümeti, Lula’nın zirvede sürekli vurguladığı üzere açlık ve yoksulluğa karşı küresel bir ittifak başlatmasının nihai bildirge kadar önemli olduğunu vurgulamıştı.
Gazze ve Ukrayna için barış çağrısı
G20 bildirgesinde, “Gazze‘deki feci insani durum ve Lübnan‘daki tırmanış”a da yer verilerek, insani yardımların genişletilmesi ve sivillerin korunmasının güçlendirilmesinin acil gerekliliği” vurgulandı, İsrail’in gerçekleştirdiği saldırı ve yıkıma değinilmedi.
Bildiride “Filistinlilerin kendi kaderini tayin hakkını teyit ederek, İsrail ile Filistin Devleti‘nin barış içinde yan yana yaşadığı iki devletli çözüm vizyonuna olan sarsılmaz bağlılığımızı yineliyoruz” denildi.
Ukrayna‘daki insanlık dramına dikkat çekilen bildiride barış çağrısı yapıldı, ancak Rusya‘nın adı verilmedi.
Yazar
