Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından dün Türkiye’deki tüm camilerde okutulan Cuma hutbesinde, kadın ve erkeğin mirastan eşit pay almasının “dine aykırı” olduğu iddia edildi. Diyanet’in mesajında, “Kişinin; kız çocuklarını mirastan mahrum bırakması, kız çocuklarının da Allah’ın takdir ettiği hakka razı olmaması kul hakkıdır” denildi.
Türk Medeni Kanunu kadın ve erkeğin miras bakımından eşit hakka sahip olduğuna hükmederken, Diyanet’in açıklamasında kadının eşit pay talep etmesinin “kul hakkı” olacağı ileri sürüldü.
Kadın hakları savunucuları ve muhalefet temsilcileri, hutbede kullanılan ifadelerin mevcut hukuk düzenine, eşitlik ilkesine ve kadınların kazanılmış haklarına saldırı olduğunu belirterek, Diyanet’i protesto etti.
İstanbul Barosu’ndan Diyanet’in kız çocuklarıyla ilgili ‘miras’ hutbesine tepki
İstanbul Barosu Kadın Hakları Merkezi, Diyanet İşleri Başkanlığı’nın kız çocuklarıyla ilgili ‘miras’ hutbesine tepki gösterdi.
Yapılan açıklamada hutbedeki ifadelerin Anayasa’nın ilgili maddelerinde yer alan ‘kanun önünde eşitlik’ ilkesi, ‘ailenin eşitlik esasına dayalı olarak korunması’ yükümlülüğü ve ‘anayasa hükümlerinin tüm devlet organlarını bağlayıcı olduğu’ kuralına açıkça aykırı olduğu vurgulandı.
Açıklamanın devamında şunlar söylendi:
* Türk Medeni Kanunu’nun 495 ve devamı maddeleri uyarınca, kadın ve erkek mirasçılar eşit paya sahiptir. Bu düzenlemeler dini yorumlarla değiştirilemez; Anayasa’nın üstünlüğü ve kanunilik ilkesi gereğince bağlayıcıdır. Kadınların miras hakkını sınırlandırmaya yönelik bu söylemler, yalnızca eşitlik ilkesini ihlal etmekle kalmamakta; laik hukuk düzeninin ihlali anlamını da taşımaktadır.
* Anayasa ve yasalara aykırı yönlendirmeler hukuken geçersizdir ve sorumluluk doğurur.
* Diyanet İşleri Başkanlığı’nı Anayasa’nın 136’ncı maddesi gereğince belirlenmiş olan görev tanımı içinde hareket etmeye davet ediyoruz.
* İstanbul Barosu Kadın Hakları Merkezi olarak; kadınların yasal haklarının korunması, laiklik ilkesinin savunulması ve Anayasa’nın üstünlüğü için buna karşı örgütlenmek istenen tüm hukuki girişimleri yakından takip edeceğimizi kamuoyuna duyururuz.
Medeni Kanun’un eşitlik ilkesi hedef alındı
Gerçek Eşitlik Nerede Derneği (GENDER), hutbeyi “Medeni Kanun’un kadınlara tanıdığı eşit miras hakkını hedef almak” olarak değerlendirdi.
Dernek açıklamasında, “Hayatın ve insan onurunun öneminden bahsedip ‘kul hakkı’ kavramını öne çıkarıp ardından kız çocuklarının ve kadınların miras hakkına dil uzatmak, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’na ve uluslararası insan hakları sözleşmelerine aykırıdır” denildi.
Açıklamada ayrıca, hutbenin Türk Ceza Kanunu’nun nefret ve ayrımcılık suçları kapsamında değerlendirilebileceği, Anayasa’nın eşitlik ilkesine ve Medeni Kanun’a açıkça aykırı olduğu savunuldu.
TKDF: “Diyanet, kadınlar üzerinden toplumu terbiye etmeye çalışıyor”
Türkiye Kadın Dernekleri Federasyonu (TKDF) yazılı açıklamasında, hutbenin “ilahi adalet” söylemiyle kadınların Medeni Kanun’la kazanılmış haklarını tartışmaya açtığını ve bunun toplumsal tepkileri ölçme girişimi olduğunu savundu. Açıklamada, “Ülkemizde her gün kadınlar öldürülürken, çocuklar istismara uğrarken Diyanet bu konularda sessiz, ancak kadınların haklarını hedef alırken aktif. Bu çelişki hukukun üstünlüğüne aykırıdır” denildi. TKDF, adaletin her alanda, herkes için eşit ve tarafsız şekilde savunulması gerektiğini vurguladı.
Yazar
