OECD’nin her yıl yayımladığı “Bir Bakışta Eğitim 2025” raporu, Türkiye’nin eğitim sistemine dair çarpıcı veriler ortaya koydu. Rapora göre Türkiye, genç işsizlik, ne eğitimde ne istihdamda olan gençlerin (NEET) oranı ve öğrenci başına yapılan harcamalardaki düşük seviye, eğitim sisteminde süregelen sorunlara işaret ediyor.
Türkiye, 18-24 yaş arası gençlerde yüzde 31,3’lük NEET oranı ile OECD’nin zirvesinde yer alıyor. Bu oran, OECD ortalamasının (yüzde 14,1) iki katından fazla. Özellikle genç kadınlar arasında durum daha çarpıcı: Türkiye’de her iki genç kadından biri (yüzde 41,6) ne eğitimde ne istihdamda.
Türkiye, eğitim düzeyi arttıkça işsizlik oranının düşmesi gereken eğilimi de tersine çeviriyor. Lise mezunu olmayanlar, lise mezunları ve üniversite mezunları arasında işsizlik oranları neredeyse aynı: yüzde 11,2 – yüzde 10,2 – yüzde 10,6. OECD ortalamasında ise üniversite mezunu gençlerin işsizlik oranı sadece yüzde 4,9.
Okul öncesi eğitimde son sıralarda
Türkiye’de 3 yaşındaki çocukların okul öncesi eğitime katılım oranı sadece yüzde 15, OECD ortalaması ise yüzde 79. Türkiye bu alanda son sırada yer alıyor. 4 yaş grubunda da Türkiye, yüzde 43’lük oranla yüzde 90 olan OECD ortalamasının oldukça gerisinde.
Eğitim harcamaları OECD’nin çok gerisinde
Türkiye, öğrenci başına yapılan harcamada OECD son sıralarında. Yükseköğretim öncesinde öğrenci başına yıllık harcama 4.032 dolar iken, OECD ortalaması 13.527 dolar. Yükseköğretimde ise Türkiye 10.825 dolar harcama ile ortalamanın yarısında kalıyor.
Rapora göre Türkiye, okul öncesi ve yükseköğretime erişim artarken, lise ve üniversite mezunlarının istihdam oranlarının düşük kalması, gençlerin önemli bir bölümünün ne eğitimde ne istihdamda olması ve öğrenci başına yapılan harcamaların OECD ortalamasının oldukça altında kalması dikkat çekiyor.
Yazar
