Eurostat verilerine göre AB, 2024’te 12,2 milyon ton atığı Türkiye’ye gönderdi. Türkiye, 213 ülke arasında en fazla atık ihraç edilen ülke olurken çevre örgütleri “Türkiye çöplük değildir” dedi.
Avrupa İstatistik Ofisi’nin (Eurostat) verilerine göre Avrupa Birliği (AB), 2024 yılında 12 milyon 253 bin 956 ton ile en fazla Türkiye’ye atık ihraç etti. Böylece Türkiye, aralarında Birleşik Krallık, İsviçre, Ukrayna, ABD, Pakistan, Hindistan, Japonya, Çin ve Rusya’nın da bulunduğu 213 ülke arasında ilk sırada yer aldı. AB’nin toplam 31 milyon 625 bin 131 ton atık ihracının yüzde 40’ı Türkiye’ye yapıldı.
10 yıllık tablo: artış, düşüş ve yeniden yükseliş
Eurostat’ın resmi X hesabından paylaştığı 10 yıllık grafik, Türkiye’ye gönderilen atık miktarındaki dalgalanmayı gözler önüne seriyor.
2014: 7,9 milyon ton
2015: 6 milyon ton
2016: 8,2 milyon ton
2017: 10,3 milyon ton
2018: 10,4 milyon ton
2019: 11,1 milyon ton
2020: 13,6 milyon ton
2021: 14,5 milyon ton
2022: 12,3 milyon ton
2023: 11,8 milyon ton
2024: 12,2 milyon ton
Verilere göre 2016–2021 arasında sürekli artış yaşandı; 2022–2023’teki düşüşün ardından 2024’te yeniden yükseliş görüldü.
Türkiye 10 yılın 9’unda ilk sırada
Eurostat verileri, Türkiye’nin 10 yıllık süreçte 2015 yılı hariç her yıl AB’den en fazla atık alan ülke olduğunu gösteriyor. 2015’te liste başında 7,5 milyon ton ile Çin bulunuyordu. Türkiye’nin uzun yıllardır küresel atık ticaretinin merkezlerinden biri haline geldiğini, bunun çevre ve işçi sağlığı üzerinde ciddi riskler yarattığını belirtiyor.
Atık sıralamasında ülkelerin yerleri değişti
Video grafikte ülkeler arasındaki değişim dikkat çekti. Çin, 2020’den itibaren ilk 10’dan çıktı. Birleşik Krallık ve ABD yıllar içinde geriledi. Hindistan ve Pakistan ise sıralamada yükseldi. Bu tablo, küresel atık ticaretinin yön değiştirdiğine işaret ediyor. Çevre örgütleri, yıllardır AB’nin kendi maliyetli atık yükünü Türkiye gibi çevre mevzuatı zayıf ülkelere yönlendirdiğini vurguluyor. Aktivistler, atık ithalatının denetimsizlik, kayıt dışı geri dönüşüm ve işçi sağlığı sorunları yarattığını belirterek hükümeti uyarıyor.
Yazar
