ABD-İsrail’in İran’a saldırılarıyla başlayan savaşla ilgili toplanan, aralarında Türkiye’nin de bulunduğu bölge dışişleri bakanları yalnızca İran ile Hizbullah’ı hedef alan bildiri yayımladı. İsrail, sadece Lübnan nedeniyle kısaca eleştirildi.
Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad’da, Dışişleri Hakan Fidan’ın da katıldığı bölge ülkeleri dışişleri bakanları toplantısının sonuç bildirgesinde, İran’dan bölge ülkelerine yapılan saldırıları durdurması istenirken, İran’a saldırarak savaşı başlatan ABD’ye değinilmemesi ve ABD’ye İran’a saldırıları durdurma çağrısı yapılmaması dikkat çekti.
Türkiye, Azerbaycan, Bahreyn, Mısır, Ürdün, Kuveyt, Lübnan, Pakistan, Katar, Suudi Arabistan, Suriye ve Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) dışişleri bakanlarının, “İran’ın bölge ülkelerine yönelik saldırıları”nı değerlendirmek üzere başkent Riyad’da bir araya geldiği açıklandı.
AA’nın haberine göre, toplantının ardından yayımlanan sonuç bildirisinde, İran’ın misilleme saldırılarının ele alındığı ifade edildi. Bildiride, İran’ın yerleşim alanlarını, petrol tesislerini, su arıtma istasyonlarını, havalimanlarını ve diplomatik temsilcilikleri hedef alan balistik füze ve insansız hava aracı (İHA) saldırıları kınandı.
Bu saldırıların “hiçbir gerekçe altında meşrulaştırılamayacağı” iddia edilerek, toplantıya katılan dışişleri bakanlarının, “Birleşmiş Milletler Şartı’nın 51. maddesi uyarınca devletlerin kendilerini savunma hakkına sahip olduğunu teyit ettiği” belirtildi.
Bölgesel güvenliğin tesisi için İran’a somut adımlar atması çağrısında bulunulan bildiride, İran’dan “krizlerin çözümü için diplomasiyi etkinleştirme yolunda ilk adım olarak saldırılarını derhal durdurması” istendi. Ayrıca İran’dan “uluslararası hukuka, uluslararası insan haklarına ve iyi komşuluk ilkelerine saygı duyması” talep edildi.
İran’ın “kendi emelleri doğrultusunda Arap ülkelerindeki bağlı milis yapıları desteklemeyi, finanse etmeyi ve silahlandırmayı bırakması” istenilen bildiride, Hürmüz Boğazı’nda uluslararası seyrüseferi engellemeye veya Babu’l Mendeb’deki deniz güvenliğini tehdit etmeye yönelik her türlü eylem ve tehditten kaçınması gerektiği” savunuldu.
Hizbullah’ın silahsızlandırılmasına destek açıkladılar
Bildiride ABD geçmezken Lübnan’da ise hükümetin “silahları elinde tutma” kararının desteklendiği belirtilerek Hizbullah’ın silahsızlandırılmasına destek verildi.
İsrail ise bildiride kısmen yer aldı. İsrail’in “Lübnan’a yönelik saldırılarına ve bölgedeki yayılmacı politikalarına” tepki gösterilerek, gelişmeleri takip etmek ve ortak tutum geliştirmek amacıyla “istişare ve koordinasyonun sürdürülmesi” kararı alındığı aktarıldı.
