TÜİK’in dün yayımladığı verilerini değerlendiren DİSK-AR’a göre geniş tanımlı işsiz sayısı son bir yılda 2 milyon 182 bin kişi arttı.
Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) dün açıkladığı işgücü verilerine göre dar tanımlı işsizlik oranı yüzde 7,9’a düşerken geniş tanımlı işsizlik oranı (âtıl işgücü) yüzde 28,8’e yükseldi.
TÜİK’e göre Türkiye genelinde 15 ve daha yukarı yaştaki kişilerde dar tanımlı işsiz sayısı Mart ayında 2 milyon 807 bin oldu.
Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu Araştırma Merkezi (DİSK-AR), TÜİK’in verilerinden yola çıkarak kendi raporunu yayımladı. Buna göre dar ve geniş tanımlı işsizlik arasındaki makas genişliyor.
Dar tanımlı işsizlik oranı Mart 2023’te yüzde 10,1 ve resmi işsiz sayısı 3 milyon 508 bin iken, Mart 2024’te yüzde 8,7 ve resmi işsiz sayısı 3 milyon 111 bin oldu. Mart 2025’te ise oran yüzde 7,9 ve resmi işsiz sayısı 2 milyon 807 bin oldu. 2023’ten 2025’e resmi işsizlik oranı ve sayısı düştü.
Buna karşın geniş tanımlı işsizlik oranı ise Mart 2023’te yüzde 22,4 ve sayısı 8 milyon 316 bin oldu, Mart 2024’te yüzde 24,4 ve sayısı yüzde 9 milyon 548 bin oldu. Mart 2025’te oranı yüzde 28,8 ve sayısı 11 milyon 730 bine çıktı. Son bir yılda geniş tanımlı işsiz sayısı 2 milyon 182 bin kişi arttı.
Verinin tutulduğu Ocak 2014’ten bu yana geniş tanımlı işsizlik en yüksek dördüncü seviyeyi gördü.
DİSK-AR bu sayılar için “Geniş tanımlı işsiz sayısındaki artışın sebebi, iş aramayıp çalışmaya hazır olanları, iş arayan ancak hemen çalışmaya başlayamayacak olanları kapsayan potansiyel işgücü sayısındaki artıştır” notu düştü.
Geniş tanımlı kadın işsizliği yükseliyor: Yüzde 38,2
Öte yandan kadın işsizliği erkek işsizliğinin oldukça üzerinde seyrediyor.
Mart 2025’te mevsim etkisinden arındırılmış dar tanımlı işsizlik oranı erkeklerde yüzde 6,5 iken kadınlarda yüzde 10,6 olarak gerçekleşti.
Geniş tanımlı işsizlik (âtıl işgücü) ise erkeklerde yüzde 23,1 kadınlarda ise yüzde 38,2 olarak hesaplandı. Geniş tanımlı işsizlikte fark 15,1 puana çıktı.
Mart 2025 itibarıyla kadınlarda geniş tanımlı işsiz sayısı 5 milyon 813 bin iken erkeklerde 5 milyon 916 bin olarak ölçüldü.
Resmi işsizlerin yüzde 85’i işsizlik ödeneği alamıyor
TÜİK’in resmi dar tanımlı işsizlerin ezici çoğunluğu işsizlik ödeneğinden yararlanamıyor. İŞKUR’un Mart 2025 İşsizlik Sigortası Bültenleri verilerine göre bu ayda işsizlik ödeneği alabilenlerin sayısı yalnızca 473 bin 626.
TÜİK’in toplam dar tanımlı işsiz sayısını 2 milyon 807 bin kişi olarak açıkladığı düşünüldüğünde Mart ayında resmi işsizlerin sadece yüzde 14,9’unun işsizlik ödeneği anlaşılıyor.
DİSK-AR raporda bu konu için “İşsizlik ödeneğinden yararlanma koşullarının ağır olması ve işsizlik sigortası kaynaklarının amacı dışında kullanılması sebebiyle işsizlerin büyük çoğunluğu işsizlik ödeneğinden yararlanamıyor.” yorumunu yaptı.
Yazar
